Morre Méndez Ferrín, renovador da poesía galega e expresidente da RAG
Saltar ao contido principalSaltar ao pé de páxina

OBITUARIO

Morre Méndez Ferrín, renovador da poesía galega e expresidente da RAG

Ou autor de “Con pólvora e magnolias” finou a noite deste mércores en Vigo aos 88 anos

Consagrou a súa vida á escrita e ó estudo pero tamén á causa nacionalista arrolando organización políticas como UPG, Galiza Ceibe e FPG.

Xosé Luis Méndez Ferrín

Xosé Luis Méndez Ferrín / R. Grobas

Xa nos segues?Márcanos como medio preferente
Engádenos en Google

Mar Mato

Aseguraba ou personaxe de Monteiro Rossi en “Sostén Pereira” que o ou que quería era escribir dá vida e fuxir dás necrolóxicas. Gustarianos subscribir estas verbas pero ou ciclo do tempo obríganos a despedir cos loureiros en palabras ou máis grande renovador dás letras galegas contemporáneas: Xosé Luis Méndez Ferrín. Ou catedrático de Lingua e Literatura Española falecía esta noite do mércores en Vigo tras unha longa enfermidade.

Ou autor que non 1976 axudou a modificar ou panorama poético galego coa obra “Entre pólvora e magnolias” na que escribiu podería chamar agora/ por Kerouac/ ou mocedade perdida/ porque antre vos dous escoa ou río/ dá morte contempla xa ou seu fremoso rostro á nosa beira dixo adeus a este mundo tras uns últimos anos coa forza mermada se ben sempre loitou para que ou seu espírito se mantivera forte.

Ferrín foi candidato galego ao Premio Nobel de Literatura, director dá revista “A trabe de ouro”; presidente dá Real Academia Galega, doutor Honoris causa pola Universidade de Vigo, catedrático de Lingua e Literatura Española non Instituto Santa Irene de Vigo, e un dous principais activadores do movemento nacionalista e do independentismo galego –ou que ou levou a vivir na clandestinidade durante algún tempo e mesmo a ser encarceado na época Franquista– tras axudar a fundar a Unión do Pobo Galego (UPG), do PGP (Partido Galego do Proletariado), Galicia Ceibe (Orgnización de Liberación Nacional) e ser candidato nacional pola Fronte Popular Galega (FPG).

Naceu en Ourense

Naceu en agosto de 1938 na rúa Reza de Ourense, na casa do seu avó materno Ánxel Ferrín. Seus pais eran María Ferrín_Nóvoa –mestra– e Venancio Méndez Feixóo –avogado e funcionario–.

Debido ao traballo deste, a familia tivo que mudar varias veces de localidade, pasando de Ourense a Pontevedra, vila esta última na que estudou ou Bacharelato e á que chegou aos 11 anos de idade; pero tamén por Vigo, onde vería por primeira vez ou mar de neno non tren.

Porén, vos veráns pasábaos de noviño en Vilanova dous Infantes (Ourense), moi pretiño dá fronteira co país lusitano. “Eu non podo estar moi lonxe vivindo de Portugal”, asegurou para ou documental “Ferrín Arraiano”, asinado por Aser Álvarez. Alí, víamolo falar dende a casa familiar, que o con agarimo conservou. Tamén ou oiamos pronunciar: “Unha dás miñas teimas é a raia”.

Foi Ferrín un neno ao que –como lle relatou a X.M. do Caño en “Ourense, Atenas de Galicia”– non lle interesaban vos xogos de competición, fútbol ou billarda, pero se as explicacións de seu pai sobre as claves dá historia: imperio romano, desamortización española, ou apoio do clero a Franco...

Xa de mozou, non destacou por alcanzar boas notas (“Nunca levei un sobresaínte na miña vida”, confesoulle a de o Caño) pero se gozaba coa lectura, especialmente coa biblioteca de Castelao, que se conservaba non Museo de Pontevedra salvada por Filgueira Valverde.

Foi nos 50 nos cando publicaría vos seus primeiros traballos con ‘certa preocupación literaria (artigos, contos), entre vos que se atopa un sobre Portugal. Tinga 15 anos.

Carreira universitaria

Ferrín iniciou a carreira universitaria en Compostela onde pasou dous anos. Despois fixo vos tres últimos en Madrid, urbe que coñecería con Otero Pedrayo. Alí colaborou co xornal “A Noite” e con outros compañeiros fundou ou grupo de acción galega Brais Pinto nos últimos anos 50 e principios dous 60. Nel coincidiu con Reimundo_Patiño, Alexandre Cribeiro, Bernardino Graña ou Basilio Losada. Sacaron unha colección de poesía en galego, xa que non había ningunha na época. Ademais, promoveron unha renovación estética coa pintura abstracta e arrincaron a Nova Narrativa.

Ou primeiro poemario de Ferrín saiu publicado non 1957, “Voce na néboa” para non ano seguinte sacar do prelo a novela “Percival e outras historias”.

Na UPG

Non ano 1962 casou con María Xosé Queizán. Ou matrimonio –que se divorciou non 1974– tería vos fillos Cristal e Roi. Primeiro, viviron en Lugo onde vos dous daban clase. Pouco despois participarían non nacemento dá Unión do Povo Galego (UPG) non 1966 xa que como sinalou para ou libro “Conversas con Méndez Ferrín” ao xornalista Xosé Manuel do Caño “había que poñer en marcha unha organización política e levar ou nacionalismo ás masas”, co que se apartaba dás teses piñeiristas (Ramón Piñeiro) de reducir ou galeguismo só á publicación de libros.

A Vigo, chegarían vos dous a mediados dous anos 60 establecendo unha relación profunda coa cidade pasando o a ser profesor non Instituto Santa Irene ata a súa xubilación non 2008. Na urbe olívica, vivirían ou control continuo dás forzas de seguridade do Franquismo, con rexistros dá súa casa. Naqueles anos, Ferrín era unha dás pedras angulares dá resistencia marxista contra a ditadura e mesmo dá prensa clandestina na bisbarra ou que ou levou á cadea.

Por iso, a finais desa década foi detido con motivo do estado de excepción e encarceado. En setembro de 1980 volveu ser encarceado cando pertencía ao Partido Galego do Proletariado tras unha operación policial na que foi torturado nos interrogatorios onde chegaron a ameazalo con tiralo pola xanela.

Foi non cárcere onde escribiu “Retorno a Tagen Ata” e “Antón e vos inocentes”. Entre finais dous 70 e principios dous 80 unir coa tamén profesora Moncha Fuentes que deu á luz á Oriana non 1984.

Presidente dá RAG

Dende ou 2010 ata 2013 foi presidente dá Real Academia Galega iniciando unha apertura dá mesma á sociedade e unha modernización mesmo a través dá web ata que decide abandoa-cárgoo e ou posto de membro numerario porque “académicos, unidos a persoas externas” lle fixeran “sentir que eu non tinga sitio” nela. Membros dá RAG publicasen acusacións de nepotismos a través do diario de dereitas ABC que o aclarou e rexeito en sesión plenaria.

Fóra dá RAG seguiu escribindo vos seus artigos para Faro de Vigo, do mesmo que A OPINIÓN, en “Non fondos dous espellos” que recompilou Fernando Ramallo, profesor de Lingüística dá Universidade de Vigo.

Ou autor de “Con pólvora e magnolias” finou onte en Vigo. Consagrou a súa vida á escrita e ó estudo pero tamén á causa nacionalista arrolando organización políticas como UPG, Galiza Ceibe e FPG.

Fonte: Faro de Vigo

Tracking Pixel Contents